Tijdens het griffierscongres op 7 oktober 2016 in Venlo verzorgden wij in twee rondes de workshop

De driehoek: strategisch makelaar tussen raad, college, organisatie en samenleving?

 
Politieke partijen floreren met zoveel mogelijk kleur op de wangen en binding met de samenleving. De driehoek burgemeester, gemeentesecretaris, griffier kan de raad hierbij op koers houden, maar stuit op het dilemma dat wat helpt aan groot draagvlak en binding met de samenleving niet altijd helpt aan de politieke kleur op de wangen van individuele fracties.
Kortom de vraag van de workshop was: is een florerende driehoek met oog voor de samenleving de dood in de pot voor het politieke debat of kan dit samen gaan?
 
De conclusie uit de workshop in twee sessies is dat een florerende driehoek kan helpen het samenspel tussen politiek bestuur en samenleving op een hoger plan te brengen, zonder dat dit afbreuk hoeft te doen aan de kleur op de wangen van fracties.
Aandachtspunt daarbij is wel dat iedereen zich realiseert dat niet elk contact met de samenleving tot in de finesses vanuit het gemeentehuis voorbereid en gestuurd hoeft te worden. Fracties en raadsleden hebben èn willen ook een eigen verantwoordelijkheid om naar buiten op te treden. Afhankelijk van de politieke cultuur kan het veld dat fracties zich toe-eigenen groot zijn en is het niet vanzelfsprekend dat de raad als eenheid regelmatig de interactie met inwoners aangaat. Dat is niet erg, dè raad is natuurlijk een optelsom van individuen en fracties met een eigen agenda, maar het is wel van belang de ruimte die er is bewust af te bakenen ook in relatie tot initiatieven van het college en de organisatie.
 
Faciliteren van de interactie met inwoners
Wanneer de driehoek als overleg adequaat functioneert kan de driehoek prima als helikopter boven de individuele projecten, initiatieven en participatie-instrumenten "hangen" om als smeerolie te zorgen dat zowel college, raad, organisatie maar ook inwoners zelf in positie komen en op het juiste moment met elkaar in gesprek zijn.
Uit de workshop kwam naar voren dat we niet tot een sluitend instrumentarium kunnen en hoeven komen, juist omdat de interactie tussen gemeente en inwoners stevig in beweging is en er dus ruimte voor (lokaal) experiment moet zijn.
 
In de workshops hebben we daarom vooral stil gestaan bij enkele punten die kunnen helpen de interactie zo soepel mogelijk te laten verlopen: Bij het goed uitdenken van deze interactie kan de driehoek een positieve en zelfs doorslaggevende rol spelen. Een goede uitwerking slaat meerdere vliegen in een klap: een positief en transparant imago van het gemeentebestuur, een soepele behandeling van complexe projecten en onderwerpen en tenslotte geven goede procesafspraken ook de ruimte aan fracties om op het meest effectieve moment politieke kleur toe te voegen aan een onderwerp, zonder dat iemand dat ervaart als "vliegen afvangen" of "kibbelende politici".

Het functioneren van de driehoek
Voor het spelen van een goede rol als driehoek is nodig dat de burgemeester, gemeentesecretaris en griffier gezamenlijk voldoende ruimte en tijd nemen om juist de relatie met de inwoner - en wat dit betekent voor de interactie van raad, college en organisatie - voldoende aandacht te geven.
Enkele zaken helpen om dit mogelijk te maken met daarbij aandachtspunten specifiek voor griffiers:
Tenslotte is het voor de griffier van belang om ook in individuele relaties te investeren. Haal bijvoorbeeld steun bij de raad op om in te kunnen zetten op die zaken die voor de raad van belang zijn, zonder als "boodschappenjongetje" op te treden. Investeer ook in de directe relatie met de gemeentesecretaris: ga wanneer deze bijvoorbeeld van wandelen houdt samen regelmatig even wandelen.
‚Äč
*) Met dank aan Jan-Pieter Wind voor de foto's.

Over ditzelfde thema maakten wij voor de gemeente Beesel een film: